Pamięć - psychologia

Cechy pamięci, w ramach których różnimy się:

• trwałość – czas przechowywania informacji w pamięci

• gotowość – szybkość wydobywania informacji z pamięci

• wierność – dokładność z jaką zapamiętujemy informacje

• szybkość zapamiętywania

Rodzaje pamięci:

Gatunkowa – mamy na uwadze czynniki genetyczne , przenoszenie struktur anatomicznych i czynnościowych z pokolenia na pokolenie.

Osobnicza – różne rodzaje pamięci jakie człowiek posiada, dotyczą różnych spraw, przedmiotów. Ze względu na czas przechowywanego materiału:

• Długotrwała – liczona na lata

• Krótkotrwała – do 18 sekund

• Ultrakrótka (sensoryczna, zmysłowa) – 2-4 sekundy

Deklaratywna – deklarowanie, stwierdzanie, że coś wiem.

Proceduralna – wiemy jak coś przebiega, działa:

• Semantyczna – treści zakodowane w strukturze pamięci, dotyczy faktów, wydarzeń; zakodowana w postaci symboli; to wiedza przemyślana, rozumiana.

• Epizodyczna – dotyczy wydarzeń, faktów, epizodów z naszego życia. W grę wchodzą emocje.

Retrospektywna – pamięć wydarzeń, które miały miejsce; fakty, które już były.

Prospektywna – to co będzie miało miejsce; co mamy zrobić.

Teorie zapominania:

Zanikanie śladu pamięciowego – na skutek braku używania.

Zniekształcenia śladu pamięciowego – pewne sytuacje są zniekształcone; fakty stają się wyolbrzymione, to „barwienie”, dopowiadanie więcej niż w rzeczywistości było.

Teoria interferencji (hamowanie, utrudnianie):

Retroaktywna – odnosi się do faktu obniżonego przechowywania zadania A w wyniku nauczenie się nowego zadania B, które nakłada się na odtwarzanie zadania A. Kiedy zadania A i B są do siebie podobne to przechowywanie zadania A zmniejsza się w miarę wzrostu podobieństwa.

Proaktywana – obniżone przechowywanie zadania B w wyniku przedniego wyuczenia się zadania A. Stopień wyuczenia zadania uprzedniego A wpływa na stopień interferencji proaktywnej.

Teoria zapominania na skutek „braku dostępu” - chcemy więcej informacji, w sposób ograniczony zapamiętujemy fakty; chodzi o skojarzenia.

Teoria tzw. wyparcia – przykre wydarzenia zapominamy, zostają zepchnięte do podświadomości, ale odbyło to się nieświadomie.

Zjawiska związane z pamięcią:

Reminiscencja – lepsze przypominanie, odtwarzanie w okresie późniejszym niż zaraz po wyuczeniu, bo organizm jest zmęczony.

Deżawu – to zjawisko występujące po raz pierwszy, ale my mamy wrażenie, że to już było. Dzieje się tak, gdyż nie kodujemy wszystkich bodźców, robimy selekcję.

Przypominanie – wydobywanie z pamięci faktów, treści.

Rozpoznawanie – zachodzi, gdy musimy wybrać z kilku danych właściwą.

Ponowne uczenie – dowody na istnienie informacji w naszym magazynie pamięci, gdy uczymy się ponownie.

Uczenie się – proces przejawiania, prowadzi do zmian w zachowaniu pod wpływem uprzedniego doświadczenia.

Transfer – wpływ uprzedniego uczenia się na uczenie obecne.

Wzmocnienie – nieobojętny bodziec na organizm, który wywołuje pojawienie się drugiego bodźca.